Wat is een gelijkenis.

30-05-2010 door Joop Neven

Waarom sprak de Here Jezus in gelijkenissen? Niet, zoals ons geleerd is, om simpel te maken; een soort zondagsschoolverhaal. Ook is het niet de bedoeling om alles in systemen onder te brengen. Dogma’s, leer der bedelingen, systematische theologie etc. Het is allemaal oprecht bedoeld, maar een enorme hinderpaal om de woorden van de Here Jezus goed te verstaan. Als kind van God moeten we niet pretenderen om onze Vader in een systeem te kunnen opsluiten. Verder speelt ons Westerse denken een blokkerende rol. Tussen de Westerse Christelijke denkwijze en het Joodse denken zit een enorme kloof. De ironie die in zoveel gelijkenissen doorklinkt, en geijkte verwachtingspatronen en systemen van toen en nu doorbreekt, ontgaat ons Westerlingen. De enorme beïnvloeding van het Griekse denken wordt helaas onderschat. Het terugkeren naar de bron, het Joodse denken is heel belangrijk. Ons Westers denken is rationeel; we willen “alles op een rijtje hebben”. Eén van de meest wezenlijke punten van het Hebreeuwse denken is vertellen. Het Hebreeuwse woord voor “boek” hangt dan ook samen met het woord voor “vertellen”. Van Genesis tot Openbaring gaat het in wezen om het vertellen van de opdracht uit Exodus 9 vers 16; “opdat men Mij Naam verkondige” {Lett. “vertelle”}op de gehele aarde”. Het spreken over God en Christus en ons door Zijn liefde te laten vullen. Wie het Joodse denken negeert en niet openstaat voor de schat aan Joodse bronnen zal de Bijbel alleen door een Westerse bril kunnen lezen. De kerkgeschiedenis toont niet alleen het ongelijk aan door mensonterende vervolgingen, maar ook is er een “exclusieve Westerse theologie” ontstaan, die heel veel leed en angst heeft veroorzaakt. Men heeft door de eeuwen een verkeerd Godsbeeld gepredikt, angst aangejaagd, door God af te schilderen als een God die het merendeel van de mensheid in de hel gooit. Wat voor beeld heb je van Hem. Zolang je Hem als “baas” ziet wordt je geloof belemmerd. Niet voor niets vertelt Jezus 41 gelijkenissen: Hij wil er mee zeggen “Zo is mijn Vader”. Enkel licht, goedertierenheid, barmhartigheid, deze God. Hij is één. Elia voerde de strijd tegen de Baäldienst. En hij bad op de Karmel “dat Gij hun hart weer achterwaarts neigt” {Letterlijke vertaling van 1 Koningen 18 vers 37}. Dat betekent dus dat ze terugkomen bij hun oorsprong. Het is zeer belangrijk dat we Hem gaan kennen hoe Hij van het begin af aan geweest is.

Toen is er een periode geweest  waar men God voor “dood” verklaarde, nu ontkent men gewoon Zijn bestaan, want als Hij er zou zijn, dan had Hij toch allang ingegrepen is de redenatie. Wat een enorme schok zal het voor hen wezen als straks Christus is al Zijn heerlijkheid zal verschijnen en alle knieën zich voor Hem zullen buigen {Fillp.2 vers 10}. Dus weg met onze vooroordelen en open staan voor de verwondering. Het woord “gelijkenis” is in het Grieks “parabole” en in het Hebreeuws “masjar” en de oorspronkelijke betekenis is: Iets wat staat voor wat anders is.

In Psalm 25 vers 14 vinden we een sleuteltekst voor het verstaan van gelijkenissen: “Des Heren vertrouwelijke omgang is met wie Hem vrezen, en Zijn verbond maakt Hij hun bekend”. “Vertrouwelijk omgang” of “verborgen omgang” zijn bij ons twee woorden, maar in het Hebreeuws één woordje van drie letters “sod”. In die drie letters zit alles in,

  1. Het is verborgen, achter de schermen, waar God Zelf is: de hemel
  2. Het draagt ook vertrouwelijkheid in zich, zoals een vader spreekt met zijn kind
  3. het betekent ook de uitleg van geheimen, dus lees achter de woorden.

Commentaren zijn gesloten.

Zoeken

Column

Machteloze opofferende liefde

Het is Goede Vrijdag, Jezus sterft aan een kruis. Maar waarom? Verhalenverteller en missionair Matthijs Vlaardingerbroek wist precies hoe het zat, totdat een Schotse vreemdeling hem aansprak in een museum. Het is een winterse dag in Glasgow, de stad waar mijn dochter studeert, als ik eindelijk de kans krijgt om het wereldberoemde schilderij “De Christus […]

384916 bezoekers sinds 07-06-2010